Zie je een egel in de tuin? Dat is goed nieuws, want egels zijn nuttige dieren. Ze houden je tuin gezond en zorgen voor minder ongedierte. Toch roept het vaak vragen op: wat moet je doen, wat juist niet, en hoe maak je je tuin veilig voor egels?
Wat doe je als je een egel tegenkomt?
Kom je een egel tegen in je tuin? Laat hem dan met rust. Egels zijn vooral ’s nachts actief en zoeken zelf hun voedsel. Overdag slapen ze meestal in een nest van bladeren of onder struiken.
Ziet de egel er slap, gewond of mager uit, of loopt hij overdag rond zonder duidelijke reden? Pak hem dan niet zomaar op. Bel de dierenambulance of een lokale opvang als je twijfelt. Soms zie je jonge egels of moeders met jongen overdag, maar vaak is er dan iets aan de hand. Vraag altijd om advies voordat je een egel helpt.
- Laat een gezonde egel met rust.
- Bel bij twijfel de dierenambulance of opvang.
- Pak een egel alleen op als het echt niet anders kan en gebruik handschoenen.
Waarom egels belangrijk zijn in je tuin
Egels eten insecten, slakken en larven. Zo helpen ze om plagen in de tuin te voorkomen. Je hoeft minder snel naar bestrijdingsmiddelen te grijpen als je egels in de buurt hebt.
Egels zijn beschermd. Je mag ze niet vangen, verplaatsen of hun nest verstoren. Beschadig hun schuilplek dus niet, ook niet per ongeluk tijdens het tuinieren. Zo help je mee aan het behoud van deze dieren.
Een tuin waar egels zich thuis voelen, is vaak ook goed voor andere dieren. Denk aan vogels, kikkers en vlinders. Je tuin wordt er dus levendiger van.
Je tuin aantrekkelijk maken voor egels
Een nette tuin is niet altijd het beste voor egels. Maak daarom een hoekje rommelig met bladeren, takken of mos. Egels gebruiken dit om een nest te bouwen en te schuilen. Een hoopje snoeiafval of een stapel takken werkt ook goed.
Wil je het nog makkelijker maken? Zet een egelhuisje neer op een rustige plek. Zorg dat het droog blijft en uit de wind staat. Zo geef je egels een veilige plek om te slapen of te overwinteren.
- Laat bladeren liggen in een hoek van de tuin.
- Leg wat takken of snoeiafval neer.
- Plaats een egelhuisje op een beschutte, droge plek.
- Zorg dat de ingang van het huisje niet volloopt met water.
Voer en water geven aan egels
In de herfst zoeken egels extra voedsel om een vetlaagje aan te maken voor de winter. Je kunt ze helpen door wat eten en water neer te zetten. Gebruik kattenbrokjes zonder granen of natvoer voor katten. Geef liever geen melk, dat maakt egels ziek. Ook pinda’s, zonnebloempitten en vetbollen zijn niet geschikt.
Zet een ondiep schaaltje met water neer, vooral bij warm weer of als het lang droog is. Voer niet te veel, want egels moeten vooral hun eigen voedsel zoeken. Een gezonde tuin met veel insecten blijft het belangrijkst.
- Geef granenvrije kattenbrokjes of natvoer voor katten.
- Zet altijd vers water neer, nooit melk.
- Voer met mate, zodat egels niet lui worden.
- Maak voerbakjes dagelijks schoon.
Veiligheid in de tuin voor egels
Egels kunnen niet overal bij als je tuin is afgesloten. Maak daarom een kleine opening in je schutting, van ongeveer 15 bij 15 centimeter. Zo kunnen ze van tuin naar tuin lopen. Dit heet een egelsnelweg en het helpt ze om voedsel en een schuilplek te vinden.
Gebruik geen slakkenkorrels of insectengif. Egels eten slakken en insecten, dus ze krijgen het gif binnen als jij deze middelen gebruikt. Ook blikjes, plastic bekers en ander afval zijn gevaarlijk: egels kunnen erin vast komen te zitten of zich snijden.
Let op met vijvers of waterpartijen. Zorg voor een plankje of stenen trapje, zodat egels eruit kunnen klimmen als ze erin vallen. Controleer netten in de tuin: hang ze minimaal dertig centimeter boven de grond en span ze strak, zodat egels er niet in verstrikt raken.
Let op bij tuinieren en klussen
Voor je gaat maaien, snoeien of bladeren opruimen, check of er geen egel verstopt zit. Vooral onder bladeren, in hoopjes takken of onder struiken kunnen ze slapen. Gebruik robotmaaiers alleen overdag en loop eerst een rondje door de tuin om te kijken of er egels zijn.
Heb je netten over je moestuin? Hang ze hoog genoeg en strak, zodat egels er niet onderdoor kruipen en vast komen te zitten. Werk je met composthopen, check dan eerst even of er geen egel in zit voor je gaat scheppen of verplaatsen.
Gezondheid en hygiëne
Voerbakjes en voerstations moeten elke dag schoon. Egels kunnen ziektes aan elkaar doorgeven als ze uit dezelfde bakjes eten. Zeker als je meerdere egels in de tuin hebt, is schoonmaken extra belangrijk.
Voer niet te veel en let op het gewicht van de egels. Te dikke egels zijn niet gezond. Houd het bij wat extra’s, vooral in droge periodes of als er weinig voedsel is. Een tuin met veel insecten, planten en schuilplekken is het beste voor hun gezondheid.
Egels in de winter
Vanaf oktober tot april houden egels een winterslaap. Ze zoeken daarvoor een rustige, beschutte plek, bijvoorbeeld in een hoop bladeren, een schuurtje of een egelhuisje. Tijdens de winterslaap eten ze niet en zijn ze kwetsbaar voor verstoring. Laat hun nest met rust en doe geen grote tuinwerkzaamheden in deze periode.
Zie je in de winter een egel lopen? Dan is er vaak iets mis, bijvoorbeeld dat hij te licht is of ziek. Bel dan de dierenambulance of een opvangcentrum. Egels die wakker zijn in de winter hebben meestal hulp nodig.
Praktische tips voor een egelvriendelijke tuin
- Maak een opening in je schutting voor een egelsnelweg.
- Laat bladeren en takken liggen voor schuilplekken.
- Plaats een egelhuisje op een rustige plek.
- Gebruik geen gif in de tuin.
- Controleer altijd op egels voor je gaat maaien of snoeien.
- Zorg dat vijvers en waterbakken een uitweg hebben.
- Maak voerbakjes dagelijks schoon.
- Voer met mate en geef nooit melk.
- Hang netten hoog en strak om verstrikking te voorkomen.
Egels en huisdieren
Heb je een hond of kat? Laat ze kennismaken met egels, maar houd ze in de gaten. Sommige honden willen egels oppakken of ermee spelen, wat gevaarlijk kan zijn. Zet het egelhuisje op een plek waar je huisdieren niet makkelijk bij kunnen.
Voer je kat of hond buiten? Zorg dat er geen voer blijft staan, want dat trekt niet alleen egels, maar ook ongewenste dieren aan. Ruim restjes op en geef egels hun eigen voerplek als je ze wilt bijvoeren.
Egels en verkeer
Egels lopen graag rond, ook buiten je tuin. Let daarom extra op in de schemering en ’s nachts als je met de auto rijdt. Egels steken langzaam over en worden vaak slachtoffer van verkeer.
Woon je aan een drukke weg? Overweeg om een egelvriendelijke doorgang te maken naar rustige tuinen in de buurt. Zo help je egels veilig van plek naar plek te komen zonder over straat te hoeven.
